Kandydoza jamy ustnej u dzieci: objawy, przyczyny i leczenie

Kandydoza jamy ustnej jest częstą infekcją grzybiczą u noworodków. Większość przypadków jest nieszkodliwa i niezbyt istotna.
Kandydoza jamy ustnej u dzieci: objawy, przyczyny i leczenie

Ostatnia aktualizacja: 04 września, 2021

Kandydoza jamy ustnej u dzieci – lub pleśniawka – jest częstą infekcją jamy ustnej spowodowaną przerostem grzybów z rodzaju Candida, z których najczęstszym jest Candida Albicans. Częstość występowania różni się w zależności od wieku i pewnych czynników predysponujących. Najczęściej dotyka niemowlęta poniżej 6 miesiąca życia i noworodki.

Kandydoza jamy ustnej u dzieci i jej główne przyczyny

Niektóre mikroorganizmy (bakterie, grzyby itp.) regularnie żyją w ciele. Niektóre z nich są nieszkodliwe, ale inne mogą wywołać infekcję. Ponieważ układ odpornościowy dzieci i niemowląt nie jest jeszcze w pełni rozwinięty, są one bardziej podatne na infekcje grzybami, które regularnie występują w organizmie.

Czynniki ryzyka obejmują sytuacje takie jak:

  • Upośledzone funkcjonowanie gruczołów ślinowych.
  • Leki (niektóre antybiotyki lub kortykosteroidy).
  • Protezy zębowe.
  • Dieta wysokowęglowodanowa i ekstremalne sytuacje życiowe.
  • Palenie tytoniu (przez rodziców!).
  • Cukrzyca.
  • Zespół Cushinga.
  • Nowotwory złośliwe.
  • Choroby immunosupresyjne.
Dziecko z opryszczką na ustach.

Klasyfikacja kandydozy

Kiedy drożdżaki Candida albicans rozwijają się i nadmiernie namnażają w jamie ustnej, często określamy wywołane przez nie zmiany jako „pleśniawki”. Według badań, które pojawiły się w Dermatologic Therapy, klasyfikacja kandydozy jamy ustnej według stopnia rozwoju lub lokalizacji wygląda następująco:

  • Ostra kandydoza: dzieli się na formy rzekomobłoniaste i rumieniowe.
  • Przewlekła kandydoza: formy rzekomobłoniaste, rumieniowe (zanikowe) i przerostowe.
  • Kącikowe zapalenie warg: lub zakaźne kącikowe zapalenie warg, które przejawiają się jako opryszczka w kącikach ust.

Objawy i oznaki kandydozy jamy ustnej

Obraz kliniczny, który wywołują infekcje drożdżakami Candida, może być podobny do innych problemów zdrowotnych. Objawy pleśniawki są następujące:

  • Odynofagia (ból gardła).
  • Dysfagia (ból podczas połykania).
  • Halitoza lub utrata smaku i apetytu.
  • Krwawienie podczas pocierania zmian skórnych.
  • Białe zmiany na języku i ustach.

Zwykle nie ma objawów związanych z odczuwaniem ogólnego dyskomfortu. W rzeczywistości w niektórych przypadkach nie ma żadnych objawów, a zmiany są bezbolesne.

Diagnoza kandydozy u dzieci

Lekarz specjalista przeprowadzi diagnostykę kandydozy u dzieci. W tym przypadku zada on odpowiednie pytania dziecku lub matce, aby zbadać możliwe czynniki predysponujące i historię stanu zdrowia dziecka. Wyniki kliniczne u pacjenta uzupełnią odpowiedzi na te pytania i oba czynniki przyczynią się do postawienia ostatecznej diagnozy.

W przypadkach, w których w momencie postawienia i ustalenia diagnozy istnieją pewne wątpliwości, lekarz może wykonać pobranie próbek zmiany skórnej do analizy pod mikroskopem.

Istnieją jeszcze poważniejsze przypadki, w których kandydoza rozprzestrzenia się na obszary przełyku. W związku z tym lekarz musi przeprowadzić posiew zaatakowanej tkanki, aby zbadać drobnoustroje, które ją wytworzyły.

Jakie są opcje terapeutyczne?

Ważnym elementem leczenia kandydozy u dzieci jest prawidłowe płukanie jamy ustnej. Oznacza to, że pacjenci, którzy są w dobrym zdrowiu, łatwiej wyzdrowieją niż ci, którzy mają jakąś chorobę podstawową.

Leki przeciwgrzybicze to środki najczęściej stosowane w leczeniu kandydozy. Również konkretny rodzaj leku przeciwgrzybiczego będzie zależał od umiejscowienia zmiany w organizmie (nystatyna, klotrimazol, flukonazol, mikonazol, amfoterycyna B itp.).

W łagodnych przypadkach kandydozy jamy ustnej u dzieci lekarze przepisują odpowiednie leki doustne w postaci tabletek, pigułek lub kapsułek. Z kolei dzieci powinny spożywać jogurt lub probiotyki takie jak Lactobacillus, które hamują rozwój Candida Albicans i zapobiegają infekcjom, zgodnie z badaniami opublikowanymi w czasopiśmie medycznym Micosis.

Wskazówki pozwalające zapobiegać przyszłym przypadkom kandydozy

Ważne jest, aby wiedzieć, że istnieje duże prawdopodobieństwo kolejnych przypadków kandydozy, jeśli przyczyna nie zostanie prawidłowo i skutecznie rozwiązana. Dlatego najlepszym sposobem leczenia pleśniawki i zapobiegania nawracających infekcji jest zajęcie się podstawową przyczyną.

Niemowlę z wystającym językiem i pleśniawkami.

Niektóre z poniższych zaleceń pomagają z czasem uniknąć nowych zachorowań:

  • Utrzymuj właściwą higienę jamy ustnej: nie używaj wspólnych szczoteczek do zębów i wymieniaj je regularnie. Codziennie wykonuj prawidłową higienę jamy ustnej.
  • Dezynfekuj przedmioty: dezynfekuj butelki, smoczki i przybory, które są powszechnie używane przez niemowlęta i dzieci.
  • Płukanki do ust: wykonuj płukanie jamy ustnej, aby zapewnić jej czystość. Jedną z opcji godnych polecenia są płyny do płukania ust z ciepłą słoną wodą.

Rokowanie kandydozy jamy ustnej u dzieci

Jak już wspomnieliśmy, kandydoza u dzieci może rozwijać się bez objawów lub oznak. Jednak gdy zmiany są obecne i rozpoczyna się leczenie, choroba zwykle ustępuje w ciągu 2 tygodni. Jednak u dzieci z osłabionym układem odpornościowym procesy leczenia trwają dłużej i wymagają większej opieki.

To może Cię zainteresować ...
Świerzb u dzieci: objawy, przyczyny i leczenie
Jesteś MamąPrzeczytaj na Jesteś Mamą
Świerzb u dzieci: objawy, przyczyny i leczenie

Świerzb jest pasożytniczą infekcją skóry, która charakteryzuje się swędzeniem, głównie w nocy, i rumieniowymi grudkami. Jest powszechną i zaraźliwą...



  • Berdicevsky I, Ben-Aryeh H, Szargel R, Gutman D. Oral Candida in children. Oral Surg Oral Med Oral Pathol. 1984 Jan;57(1):37-40. doi: 10.1016/0030-4220(84)90257-3. PMID: 6582432.
  • Sharon V, Fazel N. Oral candidiasis and angular cheilitis. Dermatol Ther. 2010 May-Jun;23(3):230-42. doi: 10.1111/j.1529-8019.2010.01320.x. PMID: 20597942.
  • PUERTO, J.L. et al. Candidiasis orofaríngea. Rev Diagn Biol [online]. 2001, vol.50, n.4 [citado  2020-12-01], pp.177-181. Disponible en: <http://scielo.isciii.es/scielo.php?script=sci_arttext&pid=S0034-79732001000400001&lng=es&nrm=iso>. ISSN 0034-7973.
  • Mailänder-Sánchez D, Wagener J, Schaller M. Potential role of probiotic bacteria in the treatment and prevention of localised candidosis. Mycoses. 2012 Jan;55(1):17-26. doi: 10.1111/j.1439-0507.2010.01967.x. Epub 2011 Jun 14. PMID: 21672043.
  • Fang J, Huang B, Ding Z. Efficacy of antifungal drugs in the treatment of oral candidiasis: A Bayesian network meta-analysis. J Prosthet Dent. 2020 Mar 10:S0022-3913(20)30076-7. doi: 10.1016/j.prosdent.2019.12.025. Epub ahead of print. PMID: 32165010.
  • Martins N, Ferreira IC, Barros L, Silva S, Henriques M. Candidiasis: predisposing factors, prevention, diagnosis and alternative treatment. Mycopathologia. 2014 Jun;177(5-6):223-40. doi: 10.1007/s11046-014-9749-1. Epub 2014 May 1. PMID: 24789109.