Jak zapewnić właściwe odżywianie wcześniakom?

26 września, 2020
Najlepsze bez wątpienia i właściwe odżywianie dla wcześniaków to mleko matki. Ma ono wiele nieocenionych zalet, jeśli chodzi o zdrowie i przyrost masy ciała dziecka.

Wcześniaki wymagają szczególnej opieki. Na przykład prawidłowe i właściwe odżywianie wcześniaków jest niezwykle ważne. Dzięki temu te maleńkie noworodki mogą dalej rosnąć w tempie zbliżonym do niemowląt pozostających wciąż w łonie matki.

Najlepsze bez wątpienia i właściwe odżywianie dla wcześniaków to mleko matki. Ma ono wiele nieocenionych zalet, jeśli chodzi o zdrowie i przyrost masy ciała dziecka.

Co definiuje poród jako przedwczesny?

Termin „przedwczesny” odnosi się do każdego porodu, który ma miejsce przed osiągnięciem przez dziecko 37 tygodnia ciąży. Okres ten jest liczony od pierwszego dnia po dacie ostatniej miesiączki matki. Dzieci urodzone przed tym terminem są uważane za wcześniaki.

Pomimo faktu, że istnieje jednomyślna definicja dotycząca porodów przedwczesnych, istnieją pewne rozbieżności dotyczące konkretnych podgrup wcześniaków. Terminologia odnosząca się do tych podgrup jest następująca:

  • Ekstremalnie przedwcześnie urodzone dziecko: poród nastąpił wcześniej, niż po 28 tygodniach ciąży.
  • Bardzo wcześnie urodzone dziecko: od 28 do mniej niż 32 tygodni.
  • Umiarkowanie przedwcześnie urodzone dziecko: od 32 do mniej niż 34 tygodni.
  • Późny wcześniak: poród w od 34 do 37 tygodniu ciąży.

Właściwe odżywianie wcześniaków

Komitet ds. Żywienia Amerykańskiej Akademii Pediatrycznej (oryg. The Committee of Nutrition of the American Academy of Pediatrics) podaje definicję prawidłowego żywienia wcześniaków. Zdaniem Komitetu właściwe odżywianie to takie, które umożliwia tym dzieciom wzrost na poziomie wewnątrzmacicznym.

Ponadto właściwe odżywianie nie powinno obciążać nie w pełni jeszcze rozwiniętych funkcji metabolicznych i wydalniczych wcześniaka. Dzieci urodzone między 34 a 37 tygodniem często mają trudności z karmieniem piersią lub piciem z butelki. Dzieje się tak, ponieważ mają trudności z koordynacją ssania, oddychania i połykania jednocześnie.

Wcześniak

Dlatego możliwe jest, że niektóre wcześniaki będą musiały przyjmować płyny i pożywienie w postaci dożylnej. Kiedy staną się silniejsze, mogą zacząć otrzymywać mleko matki lub mieszankę pokarmową przez sondę nosowo-żołądkową.

Lekarze wprowadzają sondy nosowo-żołądkowe do żołądka przez nos lub usta. Ilość mleka, jaką otrzymuje dziecko, będzie rosła bardzo powoli, zwłaszcza w przypadku ekstremalnie wcześnie urodzonych dzieci. Zmniejsza to ryzyko choroby układu pokarmowego zwanej martwiczym zapaleniem jelit.

Mleko matki

Mleko matki jest źródłem pożywienia, które noworodki najlepiej tolerują. Mogą je otrzymać znacznie wcześniej i w większych ilościach niż wtedy, gdy otrzymują sztucznie zaprojektowane i opracowane specyfiki.

Mleko matki ma niską molalność osocza (osmolalność), jest specyficzne dla naszego gatunku i posiada właściwości stymulujące naturalną odporność. Być może daje ono większą możliwość ochrony wcześniaków przed martwiczym zapaleniem jelit.

Co więcej, badania wykazały, że karmienie piersią niemowląt poddawanych kangurowaniu (oryg. Kangaroo Mother Care – KMC) pozwala obniżyć zachorowalność na typowe infekcje szpitalne.

Dzięki metodzie kangurowania niemowlęta pozostają w stałym kontakcie ze skórą matki. Odbywa się to tak wcześnie, jak tylko się da z medycznego punktu widzenia i powinno być tak ciągłe i długotrwałe, jak to tylko możliwe.

Matki wydzielają specyficzne przeciwciała – immunoglobuliny A przeciwko zarazkom obecnym na skórze i tym, które przedostają się od ich noworodków. W ten sposób chronią swoje maluchy przed zarazkami wywołującymi zakażenia szpitalne.

Skład mleka matki

Skład mleka matki różni się w zależności od tego, czy dziecko urodziło się przedwcześnie, czy o czasie. W ciągu pierwszych 24 tygodni po porodzie matka wcześniaka produkuje mleko, którego skład dostosowuje się do szacowanych potrzeb żywieniowych dziecka. Brakuje w nim tylko wapnia (Ca) i fosforu (P).

Kiedy wcześniaki osiągną wiek od 4 do 6 tygodni, powinny otrzymać dodatkowe substancje oprócz samego tylko mleka matki. W tym momencie są już na tyle „dojrzałe”, że mogą otrzymywać suplementy zawierające minerały i białka.

Noworodek

Inne produkty uzupełniają wapń i fosfor. Minimalizuje to niską gęstość kości i krzywicę biochemiczną. Są to choroby występują w pierwszych tygodniach życia u tych wcześniaków, które otrzymują samo tylko mleko matki.

Mleko matki w przypadku wcześniaków zawiera szereg aminokwasów niezbędnych do rozwoju ośrodkowego układu nerwowego malucha. Co więcej, ze względu na szereg substancji, które zawiera ta substancja, piersi matki są w rzeczywistości uważane za część układu odpornościowego.

Mleko matki zawiera również kwasy tłuszczowe o średniej i dużej długości łańcucha, które przyczyniają się do uzyskania wyższego stopnia rozwoju intelektualnego. Zawiera ono więcej cholesterolu niż „dojrzałe” mleko i znacznie więcej niż sztuczne preparaty.

Inne ważne czynniki obejmujące właściwe odżywianie wcześniaków

Kontrolowanie zapotrzebowania wcześniaków na wodę ma fundamentalne znaczenie. Tym dzieciom trudniej jest utrzymać odpowiednią równowagę wody w swoich ciałach. W rezultacie są podatne na odwodnienie i nadmierne nawodnienie.

Niektóre wcześniaki będą musiały kontynuować przyjmowanie suplementów diety nawet po opuszczeniu szpitala. W przypadku dzieci karmionych piersią może to oznaczać jedną lub dwie butelki wzbogaconego mleka matki dziennie, a także suplementy zawierające żelazo i witaminę D.

Niektóre dzieci potrzebują więcej suplementów niż inne. Obejmuje to dzieci, które nie są w stanie spożyć wystarczającej ilości mleka, aby uzyskać kalorie potrzebne do prawidłowego wzrostu.

  • Bracho Blanchet E., Torrecilla Navarrete ME., Zalles Vidal C., Ibarra Rios D., et al., Factores pronóstico para mortalidad en neonatos con enterocolitis necrosante prognostic factors related to mortality in newborns with necrositing enterocolitis. Cirugía y Cirujanos, 2015. 83: 286-291.
  • Elizabeth Berrington J., Zalewski S., The future of probiotics in the preterm infant. Early Hum Dev, 2019. 135: 75-81.